Moda na wieże i punkty widokowe trwa. Powstają nowe, ale jest też szansa na powrót tych, które w ostatnich dekadach znikły z mapy regionu wałbrzyskiego. Oto przykład takiego możliwego powrotu - na szczycie "śląskiego Mont Blanc".

Dzięki determinacji samorządu oraz wielbicieli wież widokowych, a także funduszom Interreg V-A Republika Czeska - Polska jest szansa na odrodzenie się wieży widokowej na Śnieżniku, szczycie 1426 m n.p.m. w Sudetach Wschodnich. Gmina Stronie Śląskie ogłosiła przetarg na realizację przedsięwzięcia - "Odbudowa wieży widokowej na szczycie Śnieżnika w gminie Stronie Śląskie". Zgodnie z dokumentacją, wykonawcy zainteresowani tym wyzwaniem mogą się zgłaszać do 2 marca 2020, a wyłoniony w postępowaniu podmiot ma czas na budowę obiektu do 30 września 2021 roku.


wizualizacje UMiG Stronie Śląskie

Wieża widokowa na Śnieżniku - jak ma wyglądać?

Zgodnie z dokumentacją planowana wieża widokowa wolnostojąca na szczycie Śnieżnika ma mieć powierzchnię zabudowy 153,86 m kw. i wysokość 34,16 m, zaś taras widokowy ma powstać na wysokości 29,96 m.

Wieża o konstrukcji stalowej będzie posadowiona na skale za pośrednictwem fundamentów żelbetowych o kształcie walców posadowionych na głębokości – 7,20 m poniżej poziomu terenu.Wieża będzie miała konstrukcje stalową składającą się z elementów stalowych składanych na miejscu. Do poziomu zwężenia wieży obudowana będzie okładziną kamienną, nawiązującą do charakteru poprzedniej wieży. Prosta część wieży oraz taras widokowy zasłonięte będą taflami szklanymi chroniącymi zwiedzających przed wiatrem i śniegiem.



 wizualizacje UMiG Stronie Śląskie

Pomieszczenia przyziemne wieży – hall wejściowy 116,33 m kw., klatka schodowa 9,14 m kw. Dojście do wieży powierzchnia utwardzona kamieniem naturalnym.

 Ściany zewnętrzne warstwowe: płyta żelbetowa zespolona, okładzina kamienna. Schody stalowe elementy powtarzalne. Stalowe elementy nośne – konstrukcja stalowa. Dach stanowić będzie stalowa konstrukcja nośna, pokrycie ma mieć z blachy gładkiej w kolorze szarym.


wizualizacje UMiG Stronie Śląskie


Szkło na elewacji to mają być tafle szkła hartowanego mocowanego punktowo. Oświetlenie zewnętrzne (przeszkodowe) i wewnętrzne zasilane autonomicznym systemem zasilania panelami fotowoltaicznymi montowanymi od wewnętrznej strony wieży. Wieża, wedle zamówienia, nie będzie zaopatrzona w instalacje kanalizacyjną, wodociągową, gazową, teletechniczną i zewnętrzną instalację elektryczną.


Wieża widokowa na Śnieżniku - jaka była jej poprzedniczka?

Poprzednia wieża, która istniała na Śnieżniku liczyła 33,5 metra łącznej wysokości, była dobrze widoczna z większości miejsc ziemi kłodzkiej i stanowiła jeden z jej bardziej znanych symboli. Stanowiła doskonały punkt widokowy ponieważ znajdowała się na najwyższym wzniesieniu w tej części Sudetów.


miniatura nieistniejącej wieży widokowej na Śnieżniku w Ogrodzie Bajek w Międzygórzu - Wikipedia


Była zbudowana w stylu niemieckiego, romantycznego historyzmu wzorującego się na gotyku - przypominała zatem w uproszczeniu zamek i została zbudowana z inicjatywy Kłodzkiego Towarzystwa Górskiego. Budowano ją od 17 kwietnia 1895 roku do 9 lipca 1899 roku, jednak projekty wzniesienia jakiegoś obiektu na szczycie śląskiego Mont Blanc pojawiały się już w połowie XIX wieku, jednak rodzina Hohenzollernów, do której te ziemie należały odmawiała pozwolenia na budowę. Sytuacja zmieniła się w drugiej połowie lat 80. XIX wieku, kiedy zdecydowano, że wieża na Śnieżniku będzie pomnikiem pamięci cesarza Wilhelma I. Projektem zajął się wrocławski architekt Felix Gustav Otto Henrÿ. Wedle obiegowych opinii projekt wieży miał nawiązywać do legendarnego Wilhelma Tella.

6 kwietnia 1895 r. przekazano plac pod budowę, a prace trwały one przez cztery lata w bardzo trudnych warunkach i tylko w miesiącach letnich. Część materiałów na wieżę pozyskano z lokalnego budulca np. gnejs z okolicznych gołoborzy, a piaskowiec na detale architektoniczne pochodził z okolic Polanicy-Zdroju. Wieżę oddano uroczyście do ruchu turystycznego w 1899 roku z udziałem księcia Albrechta. Obiekt był bardzo popularny, wedle lokalnych zapisków w 1906 r. odwiedziło ją 4,2 tys turystów, którzy za wstęp  do wieży płacili 20 fenigów. 

wizualizacje UMiG Stronie Śląskie, widokówka (Polska.org)

Wieża posiadała dwie platformy widokowe, które znajdowały się na dwóch jej szczytach na wysokości 29,95 m i 17,40 m. Na dolną platformę widokową można było wejść po spiralnych, metalowych schodach wewnątrz niższej z wież. Stamtąd schodami wewnątrz wieży wyższej można było dostać się na górną platformę, gdzie znajdowała się luneta i tablice opisujące panoramę.
Wieża to nie tylko widoki, ale i niewielkie schronisko turystyczne z werandą i miejscami do spania na poddaszu. Wiadomo również, że po rozbudowie otwarto tu również gospodę i mały sklepik z pamiątkami.

Wieża istniała do 1973 r., jednak jej dewastacja postępowała od końca lat 40. Remonty zabezpieczające niewiele pomogły ponieważ obiekt nie znalazł opiekuna, który by go nadzorował i przeprowadzał konserwacje. Odwiedzano wieżę nadal chętnie, ale jej stan techniczny i cesarski patron były solą w oku lokalnych władz. W 1973 r. lokalne władze podjęły decyzję o zburzeniu wieży na Śnieżniku. Dokonano tego przy pomocy wojskowych saperów z Wrocławia. Detonacja ładunków wybuchowych nastąpiła 11 października 1973 r. i mimo rozpowszechnianym opiniom, że wieża wkrótce sama się zawali, trzeba było podwójnej dawki materiałów wybuchowych, by obiekt zmienił się w kupę gruzu, która zalegała tam do XXI wieku.

Dziś uznaje się, że decyzja o wyburzeniu wieży na Śnieżniku była błędna, a środki zużyte na wyburzenie można było przeznaczyć na jej remont i modernizację. Dlatego już w 1979 roku zorganizowano pierwszy konkurs mający na celu stworzenie koncepcji odbudowy wieży. Dyskusje nad odbudową jej trwały z różną dynamiką przez ostatnie dekady, a problemów z odbudową jest niemało z uwagi na to, że szczyt śląskiego Mont Blanc jest rezerwatem z cennymi przyrodniczo stanowiskami m.in. fiołka sudeckiego. 
 

Prawdziwe wyzwanie logistyczne

Ta budowa będzie prawdziwym wyzwaniem, bo realizacja inwestycji odbywać się będzie na terenie Rezerwatu Przyrody Śnieżnik Kłodzki i wiąże się ze znacznymi obostrzeniami zawartymi w postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu i dotyczącymi m.in.: trudnościami w przygotowaniu do budowy. Przykładowo, pod nadzorem specjalisty botanika trzeba będzie przenieść zinwentaryzowane egzemplarze fiołka sudeckiego Viola lutea ssp. sudetica rosnące w obrębie działki na której powstanie wieża. Dodatkowo, w miejscu pod planowaną budowę nowej wieży przed rozpoczęciem wykonywania robót ziemnych trzeba będzie zebrać warstwę urodzajnej gleby (tzw. humus) i odpowiednio ją zdeponować na wydzielonej pryzmie. Będzie też trzeba pieczołowicie zabezpieczyć pnie drzew rosnących nieopodal przyszłej bazy materiałowej i te narażone na uszkodzenia mechaniczne odpowiednio odeskować.


wizualizacje UMiG Stronie Śląskie


Sama budowa wiąże się zaś z ograniczeniem do minimum terenu placu budowy, ograniczeniem czasu pracy, hałasu i pylenia emitowanego podczas budowy i wszelkiej ingerencji w lokalny drzewostan, drogi leśne i pobocza. Trzeba będzie nawet zabezpieczyć miejsca składowania maszyn i materiałów budowlanych i teren okryć grubą folią, by paliwa i smary nie dostały się do gleby. Część ścieków z budowy, a także większość materiałów, których baza ma być tymczasowo składowana na Przełęczy Śnieżnickiej ma być przewożona do kopuły Śnieżnika drogą powietrzną z wykorzystaniem helikoptera. 



wizualizacje UMiG Stronie Śląskie

Ogłoszony właśnie przetarg jest trzecim dotyczącym tej najnowszej koncepcji. Jeszcze kilka lat temu na realizację tego zadanie nie było środków, dziś zyskano na ten cel 3,5 mln euro dotacji, zaś jedyny chętny do sprostania temu wyzwaniu chciał za tę niełatwą realizację ponad 19 mln zł. Czy tym razem znajdzie się śmiałek, dzięki któremu wieża stanie na szczycie Śnieżnika? Przekonamy się w marcu. 

Polecamy też:
WIEŻE WIDOKOWE W WAŁBRZYCHU I NAJBLIŻEJ WAŁBRZYCHA [LISTA i FOTO]


Czytaj też:

WIEŻA BOROWA: WIDOK, DOBRE WIEŚCI I MNIEJ DOBRE (FOTO)
SZYB WITOLD: MNIEJSZY BRAT STAREJ KOPALNI I JEGO WIEŻA [FOTO]
BOROWA - TAK WYGLĄDA NOWA WIEŻA [FOTO]
WAŁBRZYCH: WIEŻA NA BOROWEJ JUŻ OTWARTA, MOŻNA WCHODZIĆ (FOTO)


WIEŻA WIDOKOWA NA KOŚCIELE W GŁUSZYCY ZAPRASZA [ZDJĘCIA]

ZAMEK KSIĄŻ - TAK WYGLĄDA ŚWIAT Z WIEŻY (ZDJĘCIA)
STARA KOPALNIA - TAK WYGLĄDA ŚRÓDMIEŚCIE Z WIEŻY (FOTO)
SZCZAWNO-ZDRÓJ: ANNA JUŻ WKRÓTCE W NOWEJ SUKIENCE - JAKIEJ?
ŚRÓDMIEŚCIE - WIEŻA KOLEGIATY WCHODZI W NOWY ETAP (UNIKALNE ZDJĘCIA)

WAŁBRZYCH: TAKIE ŚRÓDMIEŚCIE ZOBACZYMY Z WYREMONTOWANEJ WIEŻY (ZDJĘCIA)

DOM ZDROJOWY, CZYLI GRAND HOTEL Z WIDOKIEM NA UZDROWISKO [FOTO]
KRZESZÓW: TAKI JEST WIDOK Z WIEŻY SANKTUARIUM (FOTO)
GÓRY WAŁBRZYSKIE: PLATFORMY WIDOKOWE JUŻ SĄ
GÓRY WAŁBRZYSKIE - KORYGUJEMY ZAMIESZANIE Z PLATFORMAMI (FOTO)

WIDOK Z WIEŻY ARCHIKATEDRY NA HISTORYCZNE CENTRUM (FOTO)
SKY TOWER: WIDOKI Z NAJWYŻSZEGO BUDYNKU W KRAJU [ZDJĘCIA]

Powstają kolejne wieże i punkty:

PLATFORMA NA STOŻKU WIELKIM - CZY JEST JAKAŚ SZANSA? (FOTO)
BOGUSZÓW-GORCE: NOWA WIEŻA WIDOKOWA W REGIONIE. JEST POMYSŁ!
BĘDZIE 11 NOWYCH WIEŻ WIDOKOWYCH W REGIONIE (WIZUALIZACJE)?
REGION: GDZIE POJAWI SIĘ KOLEJNA WIEŻA WIDOKOWA? [WIZUALIZACJE]
KOLEJNY PUNKT WIDOKOWY POWSTANIE NA WIEŻY KOŚCIOŁA (FOTO)

JEST SZANSA NA JESZCZE JEDNĄ WIEŻĘ WIDOKOWĄ W OKOLICY?
WIELKA KOPA - ŚWIETNA WIADOMOŚĆ DLA WIELBICIELI WIEŻ WIDOKOWYCH [WIZUALIZACJE]

A to wieże historyczne:
CO TO ZA RUINA NA WZGÓRZU GEDYMINA? [FOTO]
WIEŻA JAK Z "WŁADCY PIERŚCIENI" (ZDJĘCIA)



oprac. Elżbieta Węgrzyn
wizualizacje i opis inwestycji UMiG Stronie Śląskie
historia i miniatura nieistniejącej wieży widokowej na Śnieżniku w Ogrodzie Bajek w Międzygórzu - Wikipedia
pocztówka z początku XX wieku (polska.org)- porównanie z projektem odbudowy wieży