3 października 2019 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) wydał wyrok w sprawie stosowanych w Polsce umów kredytowych indeksowanych do waluty obcej.

Wyrok TSUE jest o tyle istotny, iż preferuje unieważnienie całej umowy kredytowej, w której kredytobiorcy zaciągali kredyt w złotych polskich, ale kredyt ten był spłacany po przeliczeniu na franki szwajcarskie. Do tej pory orzecznictwo polskie było dwutorowe – pierwszy pogląd wskazywał, iż należy unieważnić całą umowę, gdyż gdyby nie postanowienia sprzeczne z prawem i zasadami współżycia społecznego, to strony nie zawarłyby umowy o takiej treści.

Drugi pogląd umożliwiał wyeliminowanie części postanowień umownych odwołujących się w szczególności do przeliczania polskich złotych na walutę obcą. Jeśli sąd przyjmował drugi pogląd, to możliwe było przyjęcie, iż kredyt był zawarty w złotych polskich, ale przy niższym oprocentowaniu właściwym dla kredytów „frankowych”. W konsekwencji umożliwiało to klientom staranie się o zwrot nadpłaconych części rat oraz istotne obniżenie wysokości rat przyszłych. Istotne jest również to, że TSUE nie wyklucza przyjęcia drugiego poglądu, ale musi to nastąpić na wyraźne żądanie konsumenta i musi to być korzystniejsze niż stwierdzenie nieważności całej umowy.

Wyrok dotyczy umów zawartych w walucie polskiej i indeksowanych do waluty obcej. Drugim typem umów kredytowych były umowy zawierane w walucie obcej, ale wypłacane w polskich złotych. Co do tego drugiego typu orzecznictwo polskie już wcześniej preferowało unieważnienie całej umowy.

Damian Grzeszczyk - adwokat.